بريدند و انگليس به اغواى كرمول اعلان جمهورى نمود و شارل دويّم پسر شارل اوّل را كه پناه به اكس برده بود اهالى آنجا به سلطنت برداشتند . ( فرانسه ) - پادشاه اضطرارا از پاريس مهاجرت نمود و طايفه‌اى كه بر ضدّ صدارت مازارن بودند پاريس را متصرّف شدند . ( عثمانى ) - طاعون شديد در اسلامبول و در روملى و اناطولى و شدّت اين طاعون به درجه‌اى بود كه هرروز از يك دروازهء ادرنه به تنهائى هزار مرده بيرون مىبردند . [ سنهء 1061 هجرى - سنهء 1650 مسيحى ] آسيا - در اين سال به شاه عبّاس ثانى خبر رسيد كه شاه جهان پادشاه هند محمّد اورنگ‌زيب پسر خود را به تسخير و استرداد قندهار فرستاده لهذا شاه عبّاس جمعى از امرا را با لشكرى جرّار به مدد حاكم قندهار روان نمود و فيما بين لشكر دو پادشاه جنگهاى سخت اتّفاق افتاد و آخر الامر عساكر ايران بر سپاه هندوستان غلبه نمودند . اروپا - ( انگليس ) - كرمول با قشون زياد غلبه به ارلند مىكند . ( فرانسه ) - آن‌داطريش مادر پادشاه جمعى از رؤساى ياغيان را محبوس مىسازد . فوت دسكارت فيلسوف معروف فرانسوى در سود در سنّ پنجاه و چهار سالگى . ( هلاند ) - بعضى از نقاط رأس اميد به تصرّف اين ملّت درمىآيد . فوت گيليوم دويّم پادشاه هلاند . ( سود ) - كريستيان پادشاه سود كه به صحبت علما و دانشمندان مايل بود خود را از سلطنت خلع كرده برادرزادهء خود شارل گوستاو را به سلطنت به جاى خود منصوب مىنمايد . ( عثمانى ) - وزارت سياوش پاشا بعد از عزل مراد پاشا . [ سنهء 1062 هجرى - سنهء 1651 مسيحى ] آسيا - در اين سال باز اورنگ‌زيب پسر پادشاه هند قندهار را محاصره نمود و چون يورش به قلعهء قندهار برد شكست فاحشى يافته فرارا به هندوستان مراجعت كرد . هم در اين سال شاه عبّاس ثانى در مازندران اقامت نمود . وفات ميرزا ابراهيم